Zaćma wrodzona stanowi jedną z najczęstszych przyczyn ślepoty u dzieci, dlatego tak ważne jest postawienie właściwej diagnozy i rozpoczęcie leczenia!
Zaćma jest zwykle utożsamiana ze schorzeniem dotykającym osoby starsze. Nie każdy natomiast wie, że może dotyczyć także najmłodszych.
Zaćma wrodzona jest chorobą, która ma swój początek już w okresie płodowym, a rozwijać może się w pierwszych latach życia. Polega na całkowitym lub częściowym zmętnieniu soczewki oka na skutek np. zakażenia wewnątrzmacicznego w pierwszym trymestrze ciąży, narażenia płodu na działanie leków takich jak kortykosteroidy czy sulfonamidy, czy też innych czynników toksycznych lub chorób o ciężkim przebiegu.
Prawdopodobieństwo wystąpienia zaćmy wrodzonej u dziecka znacznie rośnie w przypadku dzieci, których mama chorowała w okresie ciąży np. na różyczkę albo cukrzycę.
Zdiagnozowanie zaćmy wrodzonej u dziecka jest znacznie trudniejsza niż tej dotykającej osoby dorosłe. Dlatego tak istotne są regularne badanie maluszków w poradni okulistycznej.
Zaćma wrodzona- objawy
Na co warto zwrócić uwagę?
Jednym z podstawowych i niezwykle charakterystycznych objawów, który może zauważyć nawet rodzic u swojego malucha jest szara lub prawie biała źrenica.
Stanowi ona sygnał mówiącym o tym, że zmętniała soczewka całkowicie przesłania drogę światła do siatkówki oka, uniemożliwiając dziecku tym samym prawidłowe widzenie.
W przypadku zauważenia białej źrenicy niezwykle ważne jest jednak rozszerzenie diagnozy. Można ją bowiem utożsamiać także z groźnym nowotworem u dzieci – siatkówczakiem lub retinopatią wcześniaczą. Warto także zwrócić szczególną uwagę na występowanie tzw. odruchu palcowo-ocznego, polegającego na uciskaniu przez niemowlę oka piąstką lub paluszkami, a także oczopląs oraz zez, zwłaszcza gdy zaćma dziecięca jest jednostronna. Zaniepokoić rodzica powinien także wyraźny brak zainteresowania i reakcji na pokazywane przedmioty czy osoby.
Zaćma wrodzona może przybierać różne formy. Może to być zarówno zaćma częściowa, jak i całkowita. Wraz z upływem lat mogą pojawiać się kolejne schorzenia, takie jak zez, oczopląs, niedowidzenie. Choroba może mieć postać zaćmy jednoocznej lub dotyczyć obojga oczu.
Moje dziecko ma zaćmę wrodzoną- co dalej?
Leczenie zaćmy wrodzonej u dzieci uzależnione jest przede wszystkim od jej rodzaju. Bezwzględnym wskazaniem do leczenia operacyjnego jest zaćma obustronna, która mogłaby doprowadzić do oczopląsu. W takim przypadku zaleca się przeprowadzenie operacji do szóstego, zaś najpóźniej do dwunastego tygodnia życia dziecka. W przypadku dzieci, u których centralna część soczewki jest przezierna, a ostrość widzenia do dali i do bliży umożliwia jeszcze prawidłowy rozwój widzenia z zabiegiem operacyjnym można nieco poczekać. W większości przypadków usunięciu zmętniałej soczewki oka towarzyszy wszczepienie sztucznej. Czasami jednak zostawia się bezsoczewkowość i wówczas aplikowane są twarde gazoprzepuszczalne soczewki kontaktowe albo miękkie soczewki kontaktowe, zaś w późniejszym etapie ma miejsce wszczepienie soczewki wewnątrzgałkowej